Супстанциите познати како ендокрини дисруптори (нарушувачи) присутни се во производи како што се играчки, козметика, градежни материјали и облека, претставувајќи растечка глобална закана за здравјето на луѓето и животната средина, предупредува неодамнешниот извештај на Програмата на Обединетите нации за животна средина и Светската здравствена организација (СЗО).
Овие супстанции влијаат врз ендокриниот систем така што го имитираат или го блокираат дејството на хормоните. Истражувањата укажуваат на сè појасни врски помеѓу овие супстанции и широк спектар на болести, објави денес весникот Le Figaro.
Според извештајот – кој се заснова на 14-годишно истражување објавено во вторникот вечерта – трошоците за здравјето и животната средина поврзани со овие супстанции се проценуваат на над еден трилион долари годишно.
Кои болести ги предизвикуваат овие супстанции?
Досега се идентификувани приближно илјада вакви хемикалии; сепак, експертите посочуваат дека многу од нив не се соодветно проучени, а нивните ефекти остануваат непознати.
Анализата, која опфаќа илјадници студии за супстанции како што се бисфенолите, фталатите и парабените, нагласува дека научните докази се јасни, додека постојните прописи што ја регулираат нивната употреба се „недоследни и недоволни“.
Анализата покажува дека овие супстанции придонесуваат за нарушувања на ендокриниот систем и проблеми со репродуктивното здравје, како што е намаленото производство на сперматозоиди. Истовремено, постојат сè повеќе докази што сугерираат дека тие играат улога и во појавата на дијабетес тип 2 и астма – состојби чиј број на заболени нагло расте во светот. Во меѓувреме, сè уште се собираат докази за нивната поврзаност со кардиоваскуларните болести.
Влијание врз здравјето дури и при ниски концентрации
Лора Ванденберг, коавторка на студијата и професорка по науки за здравјето на животната средина на Универзитетот во Масачусетс Амхерст, предупреди дека ризикот е значителен: ендокрините нарушувачи се присутни насекаде и можат да влијаат врз здравјето дури и при многу ниски концентрации.
Меѓу најранливите групи се работниците во хемиската индустрија и секторот за рециклирање, особено во земјите со слаби регулаторни рамки.
„Мораме да го запреме растот на производството на пластика, да ја намалиме изложеноста на ендокрини нарушувачи и да ги забраниме оние што се најопасни“, заклучи Трејси Вудраф, коавторка на студијата и професорка на Универзитетот Стенфорд.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата