Користејќи револуционерна квантна технологија и специјално изработена дрвена виолина без ниту еден метален дел, британските истражувачи за првпат во реално време снимија како мозокот учи нова моторна вештина.
Еден од најсложените предизвици за човечкиот нервен систем
Учењето да се свири музички инструмент со децении се смета за еден од најсложените предизвици за човечкиот нервен систем. Најновата студија на истражувачи од Универзитетот во Нотингем, објавена во научното списание Imaging Neuroscience, покажа дека дури и една лекција по свирење виолина води до мерливи и драматични промени во моделите на мозочна активност кај целосни почетници.
Научниците дојдоа до овие откритија благодарение на скенерот што се носи OPM-MEG (Optically Pumped Magnetometer Magnetoencephalography) – напреден уред во форма на лесна кацига и контролна единица во ранец, кој ги мери ситните магнетни полиња на мозокот додека лицето се движи слободно и извршува природни дејства.
Специјална дрвена виолина за потребите на квантната физика
Бидејќи скенерот е исклучително чувствителен на метали, стандардните инструменти не доаѓаа предвид. Локалниот мајстор и градител на виолини Алан Кирби дојде на помош, модифицирајќи ја класичната виолина со заменување на секој метален дел со рачно изработени дрвени компоненти. Дваесет и двајца почетници учествуваа во експериментот и нивната задача беше да ја свират едноставната мелодија „Twinkle Twinkle Little Star“ пред и по само еден час што го одржа Кирби, додека шлемот прецизно ги бележеше промените во нивниот мозок.
Бета брановите како внатрешен „компас“ за грешки и напредок
Истражувачкиот тим забележа клучни промени во фреквенциите на таканаречените бета бранови. Овие бранови служат како невролошки механизам што проценува дали нашите дејства го дале очекуваниот резултат.
„Мозокот постојано прави предвидувања. Кога свирите виолина, мозокот правилно го очекува звукот што ќе го чуе. Ако ја погодите вистинската нота, пристигнува потврда дека исходот се совпаѓа со очекувањето – ако направите грешка, мозокот веднаш го регистрира отстапувањето. За првпат, ги снимивме овие сигнали во живо за време на самото свирење“ – објасни Џо Гибсон од Факултетот за физика и астрономија на Универзитетот во Нотингем.
Испитаниците кои забележале најголеми промени во бета брановите по само еден час, исто така, постигнале најголем напредок во техниката на свирење.
Значење за третман на деменција и невролошки нарушувања
Професорот Метју Брукс, кој го води развојот на OPM-MEG технологијата, истакнува дека ова истражување оди подалеку од опсегот на самата музика.
„Покрај подоброто разбирање на процесот на моторно учење, фасцинантно е што мозочните процеси што ги снимивме овде се засегнати од тешки болести како што е деменцијата. Се надеваме дека овие методи ќе отворат сосема нови врати во разбирањето и на здравиот мозок и на невродегенеративните болести“ – нагласува професорот Брукс.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
