Словенечката група „Сиј“ разви високотехнолошки челик за употреба во вселенската индустрија. Како дел од проектот за истражување и развој, веќе испорача повеќе од 500 тони материјал за клучните структурни делови од вселенското летало на клиентот.
Компанијата го опишува овој проект како значаен пробив во вселенската индустрија.
„Ова е деловен пробив што докажува дека групацијата „Сиј“, во соработка со „Сиј Метал Равне“ и „Сиј Акрони Јесенице“, е способен партнер за истражувачки и развојни проекти и дека игра важна улога во најпребирливите технолошки сегменти на глобалната индустрија“, изјави извршниот директор на „Сиј Метал Равне“, Јернеј Мочник, за Словенечката новинска агенција.
Челикот е клучен материјал
Според него, вселенската технологија е надградба на голем број други индустрии, вклучувајќи ја воздухопловната и нуклеарната енергија, врз кои тие ги изградиле своите претходни искуства.
„Челикот е клучен материјал во ова, бидејќи секое вселенско летало е во голема мера изградено од него, поради што се гледаме себеси како една од првите алки во поширокиот синџир на индустрии што учествуваат во развојот на вселенските технологии“, нагласи тој.
Поради договорните обврски на клиентот, клиентот на челикот за вселенското летало сè уште не е објавен, но производството на материјалот е во полн ек.
„Сиј Група“ го започна развојот на материјалите со поврзување на одделите за развој на „Сиј Метал Равна“ и „Сиј Акрони“, а соработуваа и со Институтот за метални материјали и технологии (ИМТ) и Факултетот за наука и технологија на Универзитетот во Љубљана.
За еден авион се потребни повеќе од 100 тони материјал
Како што објасни директорот на проектната канцеларија за развој, истражување и иновации на „Сиј Група“, Даниел Митровиќ, не станува збор за стандарден тип на челик, туку за материјал развиен специјално за потребите на клиентот и неговиот развоен проект. Клиентот обезбеди прецизни барања во врска со хемискиот состав и посакуваните механички својства на материјалот.
„Обезбедувањето на потребните својства беше голем предизвик, бидејќи во моментов само неколку производители на челик во светот можат да ги развијат“, нагласи тој.
Според него, развојот на челикот се случил за многу кратко време. Финалниот производ требало да се развие и испорача во рок од приближно три месеци од нарачката, што е релативно кратко време за толку тешки материјали. Челикот успешно поминал контрола на повеќе нивоа во Словенија и во странство и веќе во раните фази на развој достигнал приближно 95 проценти усогласеност со барањата.
Ќе се користи во критични структурни елементи на вселенското летало, вклучувајќи ја непосредната близина на погонските мотори и во поврзувачкиот, среден структурен дел. Сиј Груп досега испорача повеќе од 500 тони високотехнолошки челик, а се очекува вкупната количина на испораки да надмине 1.000 тони до јуни. Едно вселенско летало бара повеќе од 100 тони материјал.
Логистички предизвици
Материјалот се произведува на неколку локации во рамките на Сиј Груп, бидејќи одредени фази на обработка се извршуваат во различни компании, што бара значителна логистичка координација.
Леењето челик и електротопењето под згура се изведуваат во Sij Metal Ravne, што обезбедува висока чистота на материјалот, а потоа материјалот се вала до конечни димензии во Sij Acrona во Јесенице. Потоа следува ладење на материјалот во Равне, како и финална термичка обработка, тестирање и подготовка за испорака во Сиј Акрона.
Како што објасни Митровиќ, челикот за вселенски апликации мора да има исклучителни механички својства, бидејќи е изложен на високи оптоварувања за време на полетувањето и работата на вселенското летало и мора да одржува стабилност во многу широк температурен опсег.
„Материјалот мора да издржи циклични температурни промени - од екстремно високи за време на работата на погонските мотори до многу ниски температури надвор од Земјината орбита. Исто така, спроведуваме тестови на приближно -196 степени Целзиусови во надолжни и попречни насоки“, заклучи Митровиќ.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
