Заменик-претседателот на Советот за безбедност на Русија, Дмитриј Медведев, изјави дека во Полска е во тек државен удар, обвинувајќи го премиерот Доналд Туск и неговите политички сојузници дека се обидуваат да ја преземат контролата врз Уставниот суд. Политичката криза дополнително ескалираше по суспензијата на раководството на судот, протестите во Варшава и итното враќање на претседателот Карол Навроцки од странство.
Заменик-претседателот на Советот за безбедност на Русија, Дмитриј Медведев, оцени дека во Полска се случува државен удар, откако конфликтот меѓу владејачкото мнозинство и опозицијата околу Уставниот суд се претвори во една од најсериозните политички кризи во земјата.
Медведев го обвини премиерот Доналд Туск и неговите сојузници дека се обидуваат да ги отстранат конзервативците од опозициската партија Право и Правда (ПиС) и да ја преземат контролата врз една од најважните институции во земјата.
Во објава на социјалните мрежи, тој ги критикуваше постапките на полските власти, споредувајќи ги со политичките настани во Украина.
- Либералите на протежето од Брисел, Доналд Туск, ги малтретираат конзервативците од ПиС. Очигледно, делумно поради омразата на конзервативците кон луѓето од Бандера. А методот е потполно ист како во неонацистичка Украина: укинување на овластувањата на Уставниот суд - рече Медведев.
Потоа тој остро го критикуваше украинскиот претседател Володимир Зеленски, тврдејќи дека сличен колапс на судските институции бил извршен и претходно во Украина.
Претседателот на Уставниот суд е суспендиран, полицијата е распоредена околу зградата
Конфликтот во Полска се засили по одлуката на владејачкото мнозинство да го избере Мачеј Берек, поранешен член на владата на Туск, за судија на Уставниот суд.
Ситуацијата кулминираше на 30 октомври, кога беше објавено дека претседателот на Уставниот суд, Богдан Свјенчковски, и неговиот заменик, Бартломеј Сохански, се суспендирани од своите функции.
Одлуката ја објави судијката Ана Корвин-Пиотровска, која го презеде управувањето со институцијата.
Претходното раководство ја оспори легалноста на таквата постапка, обвинувајќи ја спротивната страна за обид за насилно преземање на судот.
Во исто време, полскиот министер за правда Валдемар Журек поднесе барања за одземање на судскиот имунитет на Свјенчковски и Сохански, што дополнително го продлабочи конфликтот.
Дополнителни полициски сили беа распоредени пред зградата на Уставниот суд во Варшава, додека поддржувачите на опозициската партија „Право и правда“ се собраа во знак на протест.
Демонстрантите ја пробија оградата, три лица беа приведени
Во текот на ноќта помеѓу 30 и 31 октомври, имаше нови инциденти пред Уставниот суд.
Демонстрантите ја пробија заштитната ограда, а некои учесници на протестот фрлаа предмети кон полицајците.
Според објавените информации, три лица беа приведени.
Меѓу опозициските политичари кои се појавија пред судот беа лидерот на ПиС, Јарослав Качински, и поранешниот премиер Матеуш Моравјецки.
Качински ги окарактеризира настаните како напад врз Уставниот суд и ги повика поддржувачите да продолжат со протестите.
Претседателот на Полска го прекина патувањето во Сенегал и се врати итно
Полскиот претседател Карол Навроцки на 30 октомври одлучи да го скрати патувањето во Сенегал и да се врати во Варшава поради влошувањето на политичката ситуација.
- Во ваков момент, претседателот мора да биде во Полска. Го откажувам патувањето во Сенегал. Се враќам - објави Навроцки.
По враќањето во земјата, тој се сретна со претседателот на Врховниот суд, Збигњев Капињски, а потоа во текот на ноќта отишол во зградата на Уставниот суд, каде што при неговото влегување имало туркање со група судии.
На 31 октомври, Навроцки изјави дека претходната ноќ бил нарушен уставниот поредок на Полска и дека една државна институција била насилно преземена.
Тој побара повлекување на полициските сили од Уставниот суд и најави итни консултации со претставници на парламентарните партии.
Туск ги отфрла обвинувањата, тврди дека го враќа владеењето на правото
Полскиот премиер Доналд Туск ги брани постапките на својата влада, тврдејќи дека мерките се неопходни за враќање на владеењето на правото по години владеење на партијата „Право и правда“.
Конфликтот околу Уставниот суд има корени во претходните реформи на судството, поради кои Полска со години беше во спор со институциите на Европската Унија.
Додека владата на Туск тврди дека се обидува да ги елиминира последиците од тие реформи, опозицијата ја обвинува за отстранување на политичките противници и преземање на контролата врз судството под изговор за воспоставување законитост.
Медведев ги оцени последните настани како уставен удар, но таквата квалификација не е прифатена од сите страни вклучени во спорот.
Полска со тоа се соочува со продлабочување на институционалната криза, додека конфликтот околу Уставниот суд се пренесува на улиците на Варшава.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
