Од почетокот на 2025 година, државата ја презеде исплатата на привремена издршка за деца чии родители не плаќаат издршка, што им го олесни пристапот на децата до потребните пари. Проблемот со родителите што ги избегнуваат своите обврски не е решен, а државата сè уште не покренала постапки за присилна наплата, пишува ХРТ.
Државна помош наместо родителска исплата
Секое дете кое не прима издршка наредена од суд еден месец има право да прима државни бенефиции додека не наполни полнолетство, односно до 26 години ако е во училиште.
„Тоа е право на детето, а не на родителот. Родител кој не плаќа издршка директно му штети на сопственото дете“, објаснува Ива Јововиќ, извршен директор на здружението „Дајте“.
Таа додава дека често се слуша изговорот дека мајката, со оглед на тоа што во 90 проценти од случаите децата живеат со нив, ќе ги потроши парите на себе.
„Се користи како алатка во конфликтни и конфликтни разводи“, вели Јововиќ.
Потоа следува присилна наплата и општествено корисна работа
За да се заштитат децата во вакви ситуации, од почетокот на 2025 година до денес, државата исплатила околу 8,8 милиони евра за 5.622 деца. Доколку родителот не го врати долгот доброволно, државата ќе ги блокира неговите сметки преку парична казна.
Во случај дури и тогаш да не го намири долгот, ќе може да го отплати преку општествено корисна работа.
„Денес, правилник за можноста за наплата на долгот преку работа за општото добро е доставен на јавна консултација. Кога ќе стапи на сила, Агенцијата ќе издаде одлуки за обврската за враќање, и очекуваме дека ќе се врати значителен износ. Постапката за присилна наплата од оние кои се должни за издршка сè уште не е започната“, рече Иван Мадуниќ, директор на Агенцијата за осигурување на работнички побарувања.
Последици за децата и повик за одговорност
Адвокатите и граѓаните се согласуваат дека проблемот со неплаќањето алиментација мора да се реши.
„Верувам дека родителите кои не плаќаат издршка треба да бидат построго санкционирани, што го дозволува Кривичниот законик. Судската пракса треба да користи санкции за да им испрати порака на другите да не го прават тоа во иднина“, вели адвокатката Уна Зечевиќ Шепаровиќ. Неплаќањето издршка е само едно од низата кршења на правата на детето.
„Ако детето не може да оди на училишна екскурзија поради ова, тоа е лишено од социјализација, дружење со врсници и постигнување образовни резултати. Поради несогласувањата на родителите, трајно се кршат правата на децата, кои стануваат жртви на нивната неспособност да се договорат. Важно е родителите да сфатат дека тие се родители секогаш и засекогаш“, вели детскиот омбудсман Татјана Каткиќ Станиќ.
Државата може привремено да помогне кога родителот не успева, но не може целосно да ја преземе родителската одговорност.
Фото: Илустрација
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
