Македонија успева и во оваа глобална криза, во случајов со енергенсите, да ја држи ситуацијата под контрола и, во моментов, Макледонија има најниски цени на горивата во регионот, а далеку пониски во споредба со Европската унија каде цените на бензините оитдоа над 2 евра за литар кај анјразвиените европски држави.
Според Еуроњуз во ЕУ, цените на бензинот се околу 15% повисоки, а цените на дизелот околу 30% повисоки на почетокот на април во споредба со крајот на февруари 2026 година.
Значи, кои се најновите цени на горивата во Европа? Каде се бензинот и дизелот најевтини, а каде најскапи?
Според неделниот билтен за цените на нафтата на Европската комисија објавен на 2 април 2026 година, просечната цена на бензинот Euro-super 95 во ЕУ е 1,871 евра за литар, додека дизелот (гас) е 2,076 евра за литар. Овие цени ја одразуваат состојбата на 30 март.
Ако ова примирје потрае, кога можеме да очекуваме враќање на старите цени ан горивата?
Двонеделното примирје што американскиот претседател Доналд Трамп и Иран го договорија во вторник вечерта доведе до нагло опаѓање на цените на нафтата, но пазарите во пракса нема да се опорават од овој економски шок долго време.
Цената на суровата нафта падна помеѓу 13 и 15 проценти во среда, со што цените и на Брент и на WTI достигнаа околу 95 долари за барел. Сепак, ова е сè уште повисоко од нивоата забележани пред почетокот на конфликтот, бидејќи Брент затвори на 72,50 долари за барел на 27 февруари, а WTI на 67 долари.
Во споредба со декември, пред почетокот на конфликтот, разликата е уште поголема: 60,90 и 57,40 долари, соодветно. Во најдобар случај, примирјето ќе биде појдовна точка за мировен договор до крајот на месецот. Сепак, на производството на нафта, оштетено од нападите врз енергетската инфраструктура и заситените капацитети за складирање, ќе му требаат месеци за да се опорави.
Понатаму, пазарите ќе применуваат премија за ризик некое време поради неизвесноста околу идните прекини во снабдувањето.
Според американската Администрација за енергетски информации (EIA), овие два фактори ќе предизвикаат цените на суровата нафта да останат повисоки до крајот на 2027 година. Покрај тоа, некои рафинирани производи, како што е маслото за греење, нема да се вратат на цените од пред војната до 2028 година. Тоа е според нивната последна месечна прогноза, која заврши на 6 април и претпоставува војна до крајот на месецот со постепено повторно отворање на Ормутскиот теснец, сценарио на кое страните во моментов се надеваат.
Агенцијата проценува дека суровата нафта Брент ќе се врати на нивото од пред војната (февруари 2026 година) во ноември 2027 година, додека на WTI ќе му треба еден месец подолго. И покрај ова, двата вида нафта би завршиле за 8,7 и 10,4 проценти поскапи следната година отколку во декември 2025 година.
Прогнозата за американските рафинирани производи е паралелна - бензинот ќе се врати на нивото од пред војната во ноември 2027 година, а дизелот во декември. Горивото, клучно за поморскиот транспорт, нема да се врати на своето предвоено ниво во целиот референтен сценарио, туку дури во 2028 година. Според EIA, ова се должи на глобалниот недостиг на сурова нафта и други рафинирани производи.
Суровата нафта од Персискиот Залив е неопходна за производство на тешко мазут, кое за време на процесот на рафинирање генерира остатоци што се користат во мешавината на мазут. Рафинирањето на други видови сурова нафта, како што е WTI, нема ист капацитет за последователно производство на мазут. Како и EIA, пазарите укажуваат дека, и покрај примирјето, недовербата ќе продолжи и ќе се примени дополнителна компензација поради страв од идни нарушувања, пренесува Каматица.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
