Луѓето веројатно никогаш нема да станат бесмртни, но во едно многу хипотетичко сценарио просечниот животен век на човекот би можел да биде значително подолг отколку што е денес. Нова студија сугерира дека дури и ако науката треба да ги елиминира речиси сите други причини за биолошко стареење, еден процес сепак би продолжил немилосрдно да ги оштетува нашите тела – мутации што се акумулираат во клетките во текот на целиот живот.
И токму тие, според математичкиот модел на научниците, би можеле да постават една од крајните граници на човековата долговечност.
Истражувачите на Институтот за наука и технологија Сколково во Москва создадоа модел кој се обидува да одговори на навидум едноставно прашање: колку долго би можеле да живееме ако ги елиминираме сите други механизми на стареење, но не и промените што постепено се појавуваат во ДНК на нашите клетки?
Резултатите од студијата, објавена во списанието Aging, покажуваат дека во таков имагинарен свет средниот животен век на човекот би можел да биде помеѓу 146 и 194 години.
Сепак, ова не значи дека научниците откриле дека луѓето се „предодредени“ да живеат речиси 200 години. Ова е математички модел на екстремно сценарио кое денес не постои и за кое медицината нема технологија да го реализира.
Во срцето на истражувањето се таканаречените соматски мутации.
За разлика од наследените мутации што ги добиваме од нашите родители, соматските мутации се јавуваат во текот на нашиот живот во клетките на телото. Тие можат да се појават кога клетката се дели, но исто така и како резултат на разни оштетувања на ДНК.
Процесот започнува многу рано и продолжува во текот на целиот живот. Наједноставниот начин да се замисли е како правење копија од страница, потоа копија од таа копија, па друга копија. Со секое ново дуплирање постои можност за мала грешка.
Голем број вакви промени нема да предизвикаат никаков забележлив проблем. Сепак, некои можат да влијаат на гените кои се важни за нормалното функционирање на клетката. Со текот на времето, кога мутациите се акумулираат, се зголемува можноста клетката да ја изгуби функцијата, да умре или, во одредени околности, да стане канцерогена.
Научниците беа заинтересирани што би се случило ако овој процес остане единствениот главен механизам за стареење. Моделот покажа голема разлика помеѓу различните ткива во човечкото тело.
Органите чии клетки можат ефикасно да се обноват имаат голема предност. Кога една оштетена клетка ќе исчезне, друга може да го заземе нејзиното место.Црниот дроб се покажа како особено отпорен во студијата. Неговите клетки имаат голема способност да се размножуваат и регенерираат, па затоа математичкиот модел покажа дека само соматските мутации би биле многу малку веројатно да доведат до негов неуспех во временските рамки релевантни за човечкиот живот.
Сосема поинаква приказна се појавува кога станува збор за мозокот и срцето.
Невроните и клетките на срцевиот мускул се меѓу популациите на клетки кои не се обновуваат на ист начин како многу други ткива. Ако во нив се акумулираат доволно штетни промени со децении, телото нема лесен начин да ги замени сите оштетени клетки со нови.
Затоа, мозокот и срцето во моделот станаа еден вид „тесно грло“ за човечката долговечност.
Кога доволно штета ќе се акумулира во орган кој е неопходен за живот, неговата функција на крајот повеќе не може да се одржува.
Кога научниците ги комбинираа мозочните неврони, клетките на срцевиот мускул, клетките на црниот дроб и одредени клетки на дишните патишта во еден модел, добија интересен резултат.
Под претпоставка дека овие органи стареат независно еден од друг и дека ризикот од други причини за смрт во текот на животот се одржува на ниво на современ триесетгодишник, средниот животен век бил 156 години.
Ова значи дека, во оваа хипотетичка популација и според овој модел, половина од луѓето би умреле пред, а половина по 156-годишна возраст.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
