Тешко е да се одржуваат пријателства кога сте возрасни. Помеѓу работата, децата, романтичните врски и општата исцрпеност што ја носи секојдневието, за зачувување на пријателството е потребен значителен труд.
Според списанието Psychology Today, навиката која најверојатно ќе го уништи пријателството во возрасното доба е недостатокот на реципроцитет: бавна, постепена динамика во која едно лице постојано дава, а другото постојано зема.
Секое пријателство поминува низ периоди на рамнотежа. Некој останува без работа, поминува низ раскинување на врската, има тешка година – и тогаш другото лице ускокнува и презема поголем товар. Тоа го прават пријателите едни за други. Проблемот настанува кога едното лице е секогаш она што подметнува грб, а другото е секогаш она поради кое тоа се прави.
Кога сè се врти околу нив
Првиот знак за нерамнотежа обично се огледува во тоа колку некој е навистина тука за вас. Пријателот кој никогаш не се јавува е лесно да се забележи. Многу потешко е да се препознае оној кој се јавува – но само кога му треба нешто. Ќе ви прати порака затоа што имал ужасен ден и му треба еден час од вашето време.
Две недели подоцна, кога вие поминувате низ нешто тешко, ќе ви возврати со неколку зборови на сочувство пред повторно да го насочи разговорот кон себе. Комуникација постои, само што никогаш не оди во ваша насока.
Науката нуди објаснување зошто е тоа проблем. Како што пренесува Vice, една студија од 2009 година, која користела податоци од Националната лонгитудинална студија за здравјето на адолесцентите, покажала дека заемните пријателства се еден од најсилните показатели за социјална поддршка, поважен од самиот број на пријатели или зачестеноста на контактите. Значи, не е важна количината на комуникација, туку дали таа размена е навистина корисна за двете страни.
Кога тоа не е случај, го чувствувате тоа уште пред да можете да ја опишете ситуацијата со зборови. Разговорите почнуваат да изгледаат како обврска. Откако ќе го завршите разговорот, се чувствувате поисцрпено од претходно, со благо чувство на горчина. Бидејќи однадвор пријателството изгледа нормално, поминувате повеќе време преиспитувајќи се себеси отколку самата динамика на односот.
Кога важат само нивните граници
Границите станаа толку вообичаен поим во разговорите за менталното здравје, што и самото спомнување на тој збор сугерира емоционална зрелост. Меѓутоа, границата која се користи како оружје може да нанесе еднаква штета на пријателството, особено кога важи само за едната страна.
Сценариото обично изгледа вака: им треба простор бидејќи се преоптоварени, и вие им го овозможувате тоа. Кога вие ќе се повлечете од истата причина, тие се навредуваат. Ги откажуваат договорите кога и да не им е дојдено до тоа, но кога тие сакаат да се видат со вас, откажувањето од ваша страна всушност не е опција. Границите на едното лице се третираат како закон, а границите на другото како нешто за што може да се преговара.
Една студија од 2008 година, објавена во списанието Journal of Emotional Abuse, ова го опишува како „бришење на границите“ – нарушување на соодветните граници меѓу поединците што го зголемува ризикот од емоционално повредување.
Границите би требало да ги штитат двете лица во односот. Кога служат само за интересите на едното лице, тие стануваат нешто друго: непишани правила кои воспоставуваат јасна хиерархија за тоа чии потреби се навистина важни. Ако некогаш сте излегле од некое пријателство чувствувајќи се необјасниво полошо, тоа е вашиот одговор.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
