Мисијата „Артемис два“ на НАСА успешно го заокружи летот на четворицата астронаути околу темната страна на Месечината, враќајќи го интересот за вселенските истражувања во центарот на светското внимание. Иако вселенското летало „Орион“ функционираше беспрекорно, експертите нагласуваат дека вистинските искушенија допрва доаѓаат со плановите за изградба на постојана лунарна база и идните летови кон Марс. Администраторот на НАСА, Џаред Исакман, најави амбициозна динамика со едно слетување со екипаж годишно почнувајќи од 2028 година, но официјалните извештаи откриваат сериозни сопирачки во овој процес, пишува Би-Би-Си.
Најголемите пречки се поврзани со доцнењата на приватните партнери, каде „Спејс екс“ на Илон Маск заостанува најмалку две години зад предвидениот распоред, додека проектот „Сина месечина“ на Џеф Безос се соочува со нерешени технички проблеми и осуммесечно задоцнување. За разлика од ерата на „Аполо“, современите лендери мора да транспортираат масивна инфраструктура, што наметнува потреба од огромни количини гориво и негово складирање во Земјината орбита. Д-р Симеон Барбер посочува дека прелевањето на супер ладен кислород и метан во вселенски вакуум претставува еден од најризичните инженерски потфати во историјата на науката.
Рокот за слетување до 2028 година е под силен политички притисок бидејќи се совпаѓа со претседателскиот мандат на Трамп, но и под стратешки притисок поради напредокот на Кина. Пекинг планира своја лунарна мисија до 2030 година со поедноставен модел на две ракети, со што би можел да ги престигне САД доколку американските приватни компании продолжат со доцнењата. Истовремено, додека Маск најавува летови кон Марс уште во оваа деценија, научната заедница смета дека 2040 година е пореална временска рамка со оглед на смртоносното зрачење и сложеноста на слетувањето на Црвената планета.
И покрај сите технички и политички предизвици, директорот на Европската вселенска агенција, Јозеф Ашбахер, останува оптимист за развојот на идната лунарна економија. Тој потсетува на зборовите на астронаутот Александар Герст дека погледот кон нашата кревка планета од далечината на вселената е клучен за будење на свеста за нејзината заштита, што на овие мисии им дава подлабока хуманитарна и еколошка димензија покрај онаа технолошката.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
