Само 10 земји сочинуваат речиси половина од глобалниот извоз на храна. САД, Бразил и Канада доминираат во глобалната земјоделска трговија, додека Кина, на пример, произведува огромни количини храна, но поголемиот дел го троши дома.
Според Светската трговска организација (СТО), 30-те најголеми извозници на храна во светот сочинуваат повеќе од 80 проценти од глобалниот пазар за извоз на земјоделски производи вреден 1,5 трилиони долари.
Податоците на СТО, исто така, откриваат колку е всушност концентрирано глобалното снабдување со храна.
Релативно мала група земји денес играат исклучително важна улога во хранењето на светот, што ја прави земјоделската трговија сè постратешка како што се зголемуваат трошоците и геополитичките тензии.
Светска трговија
Релативно мал број земји денес снабдуваат огромен дел од светската трговија со храна.
Само 10-те најголеми извозници сочинуваат речиси половина од целиот глобален извоз на земјоделски производи, што им дава на неколку економии огромно влијание врз светските цени на храната и синџирите на снабдување.
Американскиот континент претставува 'рбет на глобалниот систем за трговија со храна.
Соединетите Американски Држави, Бразил, Канада и Мексико заедно сочинуваат речиси 30 проценти од светскиот земјоделски извоз, кој вклучува сè, од житарки и месо до преработена храна и маслодајни растенија.
Во меѓувреме, некои густо населени економии се пониско на листата отколку што би можело да се очекува.
Иако е најголемиот земјоделски производител во светот, Кина е значително зад САД и Бразил кога станува збор за вредноста на извозот, што покажува колку од нејзиното производство останува за домашниот пазар.
Десетте најголеми извозници
САД
Бразил
Кина
Канада
Мексико
Индонезија
Австралија
Индија
Тајланд
Франција
Земји од Азија и Пацификот
Додека американскиот континент доминира во вкупната вредност на извозот, одредени земји во Азија и Пацификот играат клучна улога во одредени сегменти од глобалните синџири на снабдување со храна, покажуваат податоците на СТО.
Австралија се рангира меѓу најголемите извозници на храна во светот благодарение на големиот извоз на говедско месо, пченица и јачмен, што ја прави важен снабдувач на многу азиски пазари.
Индонезија, од друга страна, е водечки светски извозник на палмино масло, една од најчестите состојки во прехранбената индустрија.
Заедно, овие земји покажуваат дека глобалната трговија со храна зависи не само од обемот на земјоделското производство, туку и од регионалната специјализација.
Европа останува важен играч
Најголемите европски извозници на храна не се потпираат првенствено на обемот на производство, туку на специјализацијата, ефикасноста и производите со висока додадена вредност.
Холандија особено се издвојува. И покрај својата релативно мала територија, таа е на 11-то место меѓу најголемите извозници на храна во светот благодарение на исклучително ефикасното земјоделство, развиеното производство во оранжерии и стакленици, како и нејзината улога како еден од главните европски трговски центри.
Франција и Германија, исто така, остануваат меѓу водечките извозници благодарение на широкиот спектар на производи - од житарки и млечни производи до преработена храна и пијалоци.
На тој начин, Европа ја покажува другата страна на глобалната трговија со храна: доминацијата зависи не само од големината на обработливото земјиште, туку и од логистиката, технологијата и развиената инфраструктура на синџирите на снабдување.
Извозот на храна станува сè поважен
Прекините во транспортот и зголемените трошоци за енергија во последните години доведоа до дополнителен притисок врз глобалните синџири за снабдување со храна.
Бидејќи земјоделството е во голема мера зависно од гориво, ѓубрива и транспортна инфраструктура, геополитичките кризи можат брзо да ги зголемат трошоците за производство и дистрибуција низ целиот свет.
Поради ова, земји како САД, Бразил, Канада и Австралија добиваат уште поголемо стратешко значење.
Благодарение на нивниот голем производствен капацитет и развиена инфраструктура, тие имаат способност да останат сигурни добавувачи дури и во периоди на глобални нарушувања.
© Vecer.mk, правата за текстот се на редакцијата
