Во интервју за „Косовo онлајн“, словенечкиот аналитичар и професор по геополитика, Ларис Гajзер, изјавува дека иницијативата на Србија, Северна Македонија и Албанија за „Мини Шенген“ е првиот позитивен чекор кон обнова преку неопходната соработка во Западен Балкан.

Гајзер смета дека е неопходно да се обнови довербата во регион полн со потреси.

„Не сакам да изгледа дека се фалам, но ја претставив оваа идеја за време на мојот завршен говор на Меѓународната паневропска конференција во Виена 2016 година. За жал, претседателот Вучиќ не беше таму, и се чувствував должен, пред претседателите на Косово, Македонија и Албанија, гледајќи ги сите нивни надежи за заедничка европска судбина, секогаш заробени во бесконечни историски спорови, да им сугерирам тие го преземаат првиот чекор во воспоставување соработка за да и покажат на ЕУ дека сериозно размислуваат да станат додадена вредност за континентот, наместо секогаш да се потпираат на ЕУ за да ги решат нивните проблеми. И, како што видовме во Македонија, ЕУ не е во состојба да го стори тоа “, вели Гајзер.

Дали ве изненадува што сè уште не можат да формираат влада во Приштина?

Воопшто не. Курти е лидер на партија која е позитивно револуционерна од гледна точка на домашната политика. Како протестно движење што никогаш не било на власт, тие сега се соочуваат со сложеноста на реалната политика. Од друга страна, партнер е Демократскиот сојуз на Косово, искусна организација која се обидува да добие што е можно повеќе од преговорите презентирани пред странските партнери како гаранција за континуитет и стабилност во надворешната политика.

Курти стоеше зад протестите против српскиот претседател Александар Вучиќ во Тирана. Твојот коментар?

Го видов тоа на еден сосема поинаков начин. Повеќе од протестите против Вучиќ, присуството на припадниците на Самоопределување во Тирана беше сфатено како протест против Еди Рама. Еди Рама во последно време се обидува да се претстави како претставник на сите Албанци. Ова е опасно, особено ако тоа го прави еден политичар кој има сериозен проблем со меѓународната легитимност. Сепак, во овој прв неофицијален чин, гледам дека Курти станува политичар, се оддалечува од старата реторика на Голема Албанија.

Кои се вашите предвидувања за Западен Балкан во 2020 година?

Јас сум оптимист за иднината. Претстојните избори во Србија ќе ја стабилизираат позицијата во идните преговори. Претстојните избори во Македонија ќе го завршат ужасното минато кое се карактеризира со системи на државна корупција. Косово ќе се бори против високо ниво на корупција и најверојатно ќе биде принудено од меѓународната заедница конечно да постигне договор со Белград. Следната година ќе биде многу динамична во регионот и се надевам дека ЕУ ќе биде многу попозитивна отколку за периодот на комисијата „Јункер“.

Која од најголемите сили во моментов е највлијателниот играч на Балканот и зошто?

САД се вратија. Ако администрацијата на Обама се надеваше дека ЕУ може да стори нешто во свое име, Трамп сега повторно би се вклучил на Балканот и во централна Европа, гледајќи ја неспособноста на Брисел да управува со меѓународните проблеми. Трамп има јасна мисија во врска со безбедноста на регионот и се обидува активно да го контролира влијанието на Русија, да ги потисне кинеските упади и да ги минимизира германските проекции. Реалната политика заснована врз балансот на моќ се врати.

Извор: Косово онлајн